Yazı İçeriği
Genellikle yaz mevsiminde sıcak çarpması şikayeti en sık karşılaşılan tablo. Ancak bugünlerde süper hücre yağışları, dolu ve üzerine yetmedi bonus olarak hortumlar var. Peki bu yazı kazasız belasız nasıl geçireceğiz? Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı Dr. Efsun Sınmaz çocuklarda sık görülen yaz hastalıklarını yazdı!…
Bebekleri ve çocukları ani hava değişimlerine ve güneş çarpmalarına karşı nasıl hastalıklardan koruyabiliriz?
– Bunun en önemli yollarından biri çocuklarımızın bağışıklık sistemini içeriden güçlendirmektir.
– Beslenme en önemli faktör yaşına, mevsime uygun sağlıklı beslenmelerine önem vermeliyiz. İlk 6 ay sadece anne sütü ile beslenmeli 2 yaşına kadar devam edilmeli, yetersizliğinde inek sütü değil formül süt kullanılmalı. Tüm aşıları yaptırılmalı.
– Hijyen kurallarına dikkat edilmeli. El yıkama , maske ve sosyal mesafeye uyulmalı.
– Varsa uyku problemleri çözülmeli.
– Çocuğun dengeli ve yeterli beslenmesi sağlanmalı. Yeterli sıvı almasına su içmesine dikkat edilmeli.
– Mevsimine uygun giydirilmeli, çok giydirip terlemeleri engellenmeli.
– Çocuğun mutlu olmasını sağlamak için evde yaşına uygun aktiviteler yapılmalı,ruhsal problemlerde destek alınmalıdır.
– Çocukla mevsimine uygun taze balık yedirilmeli veya tüketemiyorsa doktora danışarak omega-3 içeren balık yağı içirilmeli.
İnek sütünü aşırı derecede tüketmelerine engel olunmalıdır. Kimyasal tarım ilaçları ve gübre artıkları modern yaşamın getirdiği en önemli bağışıklık zayıflatıcıdır. Mümkünse meyve ve sebzeyi üzerindeki kimyasal gübre ve tarım ilaçlarından arındırmak için tüketmeden önce ılık suda, sirkede hatta karbonatlı suda bekletilmeli. Bağışıklığı zayıflatan hava kirliliğini minimuma indirmek için evler sık havalandırılmalı,çamaşır suyu ve temizlik ürünleri gibi kimyasal kokusu ve rutubet kokusunu engellenmeli. Varsa vitamin ve mineral eksiklikleri giderilmelidir.
Oyuncak ve dış ortamda temas yüzeylerinin temizliğine dikkat edilmeli.
Pamuklu giysiler terletmez ve üşütmez, lahana gibi kat kat giydirip soyması kolay giysiler, şapka, şemsiye vs ile önlemli olmak ve solunum yolu allerjenleri için ilaç kullanıyorsak düzenli kullanmak önemli…Dışarı çıkarken de tedbirli olmak ve yanımıza yedek kıyafet ve ayakkabı almak önemlidir.

Çocuklarda güneş yanıklarına karşı hangi önlemleri almak gerekir?
Yazın çocuklarda güneş çarpmalarını ve yanıkları sık görüyoruz . Özellikle 6 ayın altındaki bebeklerde dikkatli olunması gerekir. Güneş çarpması durumunda ateş, halsizlik, kusma, ishal ve bilinç kaybı görülebilir. Güneşin zararlı UV ışınlarından dolayı deride yanıklar oluşabilir. Bu yanıklar sıvı kaybı ve enfeksiyonlara neden olabilir.
Bebeğinize vücudun büyük kısmını örten açık renkli kıyafetler tercih edilmeli , güneşin dik geldiği saatler 11.00 ile 16.00 saatleri arasında güneşte bulunmamalarına özen gösterilmeli.
Bol, pamuklu giysiler ve mutlaka şapka takmalarını sağlanmalı , bol su içirilmeli, bulutlu havalarda da koruyucu önlemler alınmalıdır. Su ve kum yansımayla ışığın şiddetini artırır. Böyle ortamlarda korunma ihtiyacı daha da artar. Gözenekleri kapamayan, cildin nefes alıp vermesini ve cildin D vitamini sentezini engellemeyen güneş koruyucular en az 30 faktör mümkünse SPF 50+ olan, titanyum dioksit ve çinko içeren, suya dayanıklı güneş kremlerini tercih edilmelidir. Titanyum dioksit güneşin zararlı ışınlarını yansıtırken, çinko da cildi koruyucu etkiye sahiptir. Güneşten korunma ürünlerinin cildi hem UV-A hem de UV-B ışınlarından koruduğuna emin olunmalıdır. Kremin bebeğin güneşe çıkmadan 20 dakika önce uygulanması gerekir, her 3 saatte bir yenilenmelidir. Güneşte kalma süreleri, iki dakika ile başlamalı ve süresi, vücut alıştırılarak artırılmalıdır. Bu süre, 25-30 dakikayı geçmemelidir.Gözler korunmalı ve güneş gözlüğü kullanılmalı. Güneş kremi kulak kepçesine de sürülmelidir.
Havaların ısınmasıyla birlikte keneler de ortalıkta hoplayıp zıplamaya başladı. Kene ısırması ve sivrisinek ısırması ama, böcek sokmalarına karşı hangi önlemleri almalıyız?
Yaz mevsiminde ısınan hava ile birlikte doğada böcekler, sinekler, akrep, yılan, arı, kene, zehirli deniz hayvanları gibi hayvanlar ile temasımız da artmaktadır. Böcek sokmalarında sistemik bulgular pek görülmez. Genellikle ortaya çıkan allerjik belirtiler kaşınma, ağrı, lokal şişliktir. Isırılan bölgenin öncelikle bol su ile yıkanması gerekir. Ağrıyı gidermek için üzerine 10 dk kadar bası uygulanabilir veya buz uygulaması yapılabilir. Kaşıntı, kızarıklık, ağrı ve şişlik olursa doktorlarına ulaşıp uygun krem ve allerji şurupları kullanılabilir. Zehirli örümcek vs sokmalarında sistemik belirtiler oluşur ve hayati durumlar söz konusu olabilir . Acilen sağlık kuruluşu aciline başvurmak gerekmektedir. Piknik alanlarında kene ısırığından korunmak için uzun kollu ve bacaklı ince giysiler tercih edilmeli . Yeşil alanlarda oyun sonrası çocukların tüm vücudu böcek – kene ısırığı açısından kontrol edilmelidir.
Çocuklar yaz aylarında nasıl beslenmeli? Kötü beslenme hangi rahatsızlıklara neden olur? Besin zehirlenmesine karşı nelere dikkat etmeliyiz?
Yazın sıvı kayıpları artar . Bu sebeple su çok hayatidir. Meyve, taze meyve ve sebze suları, ayran , su, kefir, soğuk çorbalar ile sıvı kayıplarının önüne geçilmelidir
Meyve ve sebzeler çok iyi yıkanmalıdır , et, tavuk ve balık gibi besinlerin , süt ürünlerinin, dışarıda dolap dışında bekletilmesi önlenmelidir. Dışarıda bekleyen yiyeceklerde bakteriler üreyerek gıdayı bozar ve besin zehirlenmelerine sebep olur . Açıkta satılan ürünler, sağlıklı olmayan dondurmalar tercih edilmemelidir.

Çocuklarda tatile giden ailelere ne önerirsiniz? Havuz mu yoksa denizde mi yüzülmeli? Bebekler ne zaman havuza girebilir?
Çok kalabalık oteller tercih edilmemeli. Gidilecek yerlerde önceden hijyen kuralları ve işleyiş ile ilgili ön bilgi alınmalı ve program yapılmalı. Deniz tercih edilmelidir. 6 aydan itibaren bebekler denize güvenlik önlemleri alınarak sokulabilir . Güneşin çok dik olmadığı ve daha tenha saatlerde, güneş koruyucu, şapka ve gözlük ile… Havuz konusu ise ailenin bireysel havuzu yoksa 2 yaşın altını kesinlikle havuza çocuklarını sokmamaları konusunda uyarıyorum. Bu şartlar sağlanır sokulursa su yutmasına engel olunmalı ,süre kısıtlanmalı ve çıkarır çıkarmaz banyo yaptırılmalı. Kulaklar korunmalıdır.
İdrar yolu enfeksiyonları da yaz aylarında oldukça sık görülüyor. Nedir bunun nedeni?
Çocuklar havalar ısınınca dışarıda daha çok zaman geçiriyorlar bazen dışarıda bu ihtiyaçlarını görüyorlar ya da tuvaleti geldiği halde tutmalar oluyor. Havuz ve deniz ise hijyeni bozuyor . Sıcak ve nem zararlı bakterilerin çoğalmasına sebep oluyor. Bu durum çocuklarda idrar yolu enfeksiyon riskini arttırıyor.
Solunum yolu ve orta kulak enfeksiyonları da bu mevsimde sıkça görülüyor… Çocuklarda orta kulak iltihabı nasıl tedavi ediliyor?
Orta kulak enfeksiyonları özellikle 4 yaş altında önemli bir sağlık sorunudur. 6 ila 15 aylık bebekler enfeksiyondan daha çok etkilenir.
Otitis media ya da orta kulak iltihabı kulak zarının arkasında sıvı birikimi, orta kulakta kızarıklık, şişme ve ağrı ile seyreden genelde üst solunum yolu enfeksiyonu sonrası görülebilen enfeksiyondur. Yüksek ateş, halsizlik, kusma, ishal, işitme kaybı, denge sorunları görülebilir . Kulakları ovma, çekme ya da elleri kulağa götürme görülür.
Çoğu orta kulak enfeksiyonu, soğuk algınlığı, grip gibi bir enfeksiyon nedeniyle orta kulakta mukus oluşmasıyla ortaya çıkar. Östaki borusunda (orta kulaktan burnun arkasına doğru uzanan ince bir tüp) şişlik oluşması sonucu mukus boşaltılamazsa iltihap oluşur ve otitis media gelişir. Büyümüş bir adenoid ( yumuşak doku, geniz eti) östaki tüpünü de tıkayabilir. Geniz eti büyümesi, kronik hale gelmişse veya sık görülen kulak enfeksiyonlarına neden oluyorsa ameliyatla küçültülür.
Çoğu kulak enfeksiyonu hafif ise semptomatik yaklaşım ile 5 gün içinde iyileşir ve özel bir tedaviye gereksinim duyulmaz. Gerekirse, ağrıyı azaltmak ve ateşi düşürmek için ateş düşürücü ve ağrı kesici ilaçlar kullanılır. Şiddetli orta kulak iltihabının tedavisi için antihistaminik, dekonjestan ve antibiyotikler kullanılabilir . Sık geçirmenin sebebi bulunmalı sebebe yönelik tedavi uygulanmalıdır. İleri vakalarda sıvı birikimi ve işitme kaybında KBB uzmanı ile görüş birliği sağlanmalı ve gerekirse operasyon yapılmalıdır.

Bu mevsimde çocuklar su ile oynamayı çok seviyor ancak kirli su ile temas pek çok hastalığa neden olabiliyor. Nedir bunlar?
Yaz aylarında vücudumuzda terleme nedeniyle aşırı sıvı kaybı olmaktadır. Bu sıvı kaybını bol bol su içerek ve sıvı tüketerek yerine koymak gerekir. Fakat kullandığımız su ve sıvı kaynaklarına ve çocukların oynadığı su kaynaklarına dikkat edilmelidir. Kaynağı belli olmayan veya hayvan dışkıları, artık sular vs bu sulardan tifo, paratifo, enfeksiyöz bakteriyel ishaller, amip, , viral hepatit (hepatit a) gibi hastalıklar çocuklarda ortaya çıkabilir.
Yaz aylarında görülen bulaşıcı hastalıklardan biri de bulaşıcı sarılık . Bebeklerde sarılık bulaşma yolları nelerdir? Sarılık nasıl tedavi edilir?
Bulaşıcı sarılığın bazı türlerine karşı hepatit B ve hepatit A hastalığına karşı mutlaka çocuklarımızı aşılamak önemli .Bulaşıcı sarılık yani viral hepatitler , virüsler tarafından karaciğerin yaygın iltihabi hastalığına verilen isimdir.
Bulaşıcı sarılık, A virüsü için 15-45 gün, E virüsü için 30-60 gün, B virüsü için 30-180 günlük bir kuluçka süresini takiben, halsizlik, iştahsızlık, mide bulantısı, kusma, karnın sağ üst kadranında ağrı, derinin ve gözlerin sararması ve idrarın koyulaşması ile başlar. Kısa süren ateş olabilir. Ancak, çocukların büyük çoğunluğunda sarılığın ortaya çıkmaması veya silik olması da mümkündür.
A ve E virüsleri dışkı ile atılırlar. Bu virüsler ile oluşan hepatitler virüs taşıyan dışkı ile kirlenmiş su ve besin maddelerinin (sebze ve meyveler) ağızdan alınması ile bulaşırlar. Virüsle kirlenmiş yüzeylere temas etmiş ellerin ağıza değdirilmesi, ellerin iyi yıkanmaması da de bulaşmada ve virüsün yayılmasında çok önemlidir.
B ve C virüsleri ise, kan yoluyla (kan ve ürünlerinin alınması, virüslü enjektör ve iğnelerinin kullanılması, tırnak makası veya diş fırçası kullanımı, diş tedavisi) geçebilir. Hastalığın, bu virüsleri taşıyan anneden bebeğe geçişi de mümkündür.

Yaz mevsiminde bebekleri ve çocuklara nasıl giydirmeliyiz? İsiliğe karşı ne yapabiliriz?
İsilik ter bezlerinin sıcaktan tıkanması sonucunda ortaya çıkar. Yaz aylarında ve özellikle ufak bebeklerde sık karşılaşılır. Hafif isilik küçük ve toplu iğne ucu şeklinde su toplaması görülürken ağır formunda ise kırmızı kaşıntılı su toplayan lezyonlar şeklinde karşımıza çıkar. Batma, yanma ve kaşıntı hissi oluşabilir. Bebeklerde isilik eğer uygun önlemler alınmaz ve tedavi edilmez ise kaşıntı ile birlikte cilt enfeksiyonu meydana getirebilir . Terletmemek, sık banyo aldırmak , ortam ısısı 24 derece , nemini %40 ‘I aşmayacak şekilde ayarlamak önemli . Sık bez değiştirmek ve çok giydirmemek önemli . Çocukları sık banyo yaptırmalı ve tam olarak kuruladıktan sonra giydirmeliyiz. PH uygun antiallerjik ürünler kullanılmalıdır. Gözenek tıkayacı şampuan ve cilt bakım ürünleri kullanılmamalıdır.
Bebeklerde ve çocuklarda terleme olduğunda ne yapmamız gerekiyor?
Terleme arkasından üşüme, isilik, bez dermatitleri riskini ve solunum yolu hastalık riskini arttırır. İnce ve mevsime uygun , rahat hava alan, pamuklu giysiler tercih edilmeli. Üzeri sık soyulmalı ve verilen sıvı miktarı arttırılmalıdır.
Bebeklerde baş terlemesi neden olur, nasıl geçer?
Aslında bebeklerin emerken ve uyurken kafasının terlemesi çoğu zaman normal bir durumdur. Ancak kafası sürekli artarak terliyorsa ve bu artık gözüne çarpan bir durum haline geldiyse ve başka bulguları da varsa ciddi bir soruna işaret ediyor olabilir.
Bebeklerde baş terlemesi nedenlerinden en bilinenleri D vitamini , diğer vitamin ve mineral eksiklikleri, kabızlık, idrar yolu enfeksiyonu, tiroid hormon bozuklukları, burundan rahat nefes alamama , kalp rahatsızlıkları, dil altı bağı olmasıdır.
Eğer böyle bir durum annelerin dikkatini çekerse hekimlerine danışmalarında fayda vardır.

Pişiğe karşı ne tavsiye edersiniz?
Diaper dermatit yani bebek bezi dermatiti; bebek bezinin altında kalan bölgede nem, sürtünme, idrar, üre ve dışkı bunlardaki enzimler gibi faktörlerin etkisiyle gelişen irritan kontakt dermatittir. Annenin emzirme döneminde beslenmesi, ilac ve antibiyotik kullanımı, bebeğin antibiyotik kullanımı, katı gıdalar , asitli ve şekerli gıdalar ile beslenme ,inek sütü ile beslenme , yüzey ve emici özelliği iyi olmayan hazır bez kullanimı,kimyasal ve parfüm içeren temizleyici ve sabunların kullanımı bebek bezi dermatiti için risk faktörleridir.
– Diaper dermatit tedavisinde ve önlenmesinde bezi sık değiştirilmelidir. Çocuk bezi yenidoğan döneminde her saat, bebeklik döneminde ise 3 saatte bir değiştirilmelidir . 10-12 saatlik gece uykusu olan bir bebeğin bezi gece boyunca en az bir kez değiştirilmelidir.
– Çocuk bezlerinin deriye sıkıca yapışmasını önlemek için uygun bedende ya da bir beden büyük bez kullanılmalıdır. Bebeğin mümkünse belli sürelerle altı açık bırakılmalı ve derisinin hava ile teması sağlanmalıdır.
– Temizlik amaçlı sabun , alkol ve parfüm içeren temizleyici ürünler ve
ıslak mendil kullanılmamalıdır.
– Ilık su dışında temizleyici kullanılmamalıdır.
– Emici özelliği fazla olan bezler tercih edilmelidir.
– Koruyucu amaçlı talk pudrası , kozmetik içerikli , deterjan içeren kremler kullanılmamalıdır.
– Mantar ve bakteriyel enfeksiyon şüpheniz varsa dirençli ise pişik çocuk hastalıkları uzmanından bilgi alınmalıdır.
– Dirençli bez dermatitlerinde idrar yolu enfeksiyonları, şeker metabolizma bozuklukları, bağışıklık sistemi gözden geçirilmelidir.

Yaz ishalleri de oldukça yoğun bir şekilde görülüyor. İshal neden olur? Çocuklarımızın ishal olmaması için hangi önlemleri almamız gerekir?
Enfeksiyonlara ve besin zehirlenmelerine bağlı gelişir çocuklarda ishal vakaları …
Yaz aylarında kullandığımız su ve sıvı kaynaklarına dikkat edilmelidir. Kaynağı belli olmayan içme sularından ve bu sularla yıkanan meyve ve sebzelerden, ellerin yıkanmasına özen gösterilmemesi ile tifo, paratifo, ishaller, viral hepatit (hepatit a) gibi hastalıklar ortaya çıkabilir. Özellikle piknik alanlarında sulara insan ve hayvan dışkı ve atıkları karışması bu sulara temas barsak enfeksiyonlarına sebep olur. Barsak enfeksiyonlarının en önemli belirtisi bulantı, kusma ve ishaldir. Ateş de görülebilir. Karın ağrısı , kanlı ishal ve ateş durumunda amipli dizanteri de gelişebilir.
Artan sıcaklıklar nedeniyle yiyecekler de çabuk bozulmaktadır. Yaz mevsiminde yiyecekler pişirilmiş olsa da buzdolabında saklanmalıdır. Sıcakta ve açıkta kalan yiyeceklerin üzerinde bakteriler kolay ürediği için besin zehirlenmelerine ve ishale neden olmaktadır. Mayonezli yiyecekler, süt ve süt ürünleri, krema, et gibi besinler daha fazla risk taşımaktadır.
İshallere bağlı aşısı sıvı kaybından akut böbrek yetmezliği gelişebilir ve ishal ölümle sonuçlanabilir.
1. Çocuklarımıza kullandığımız içme sularının temiz olduğundan emin olunmalı. Eğer suyun temizliğinden emin değilsek suyu en az 10 dakika kaynatmalıyız
- El hijyenine dikkat edilmeli. Çocukların her yemek öncesi , oyun öncesi ve sonrası, dışarıdan geldikten sonra , yüzeylere dokunduktan sonra ve tuvaletten sonra ellerinin yıkamasını sağlanmalı.
- Yiyecekler açıkta satılanlar tercih edilmemeli paketlenmiş taze ürün olduğundan ve son kullanma tarihinin geçmemiş olduğundan emin olunmalı.
4. Meyve ve sebzeler iyice yıkanmadan yedirilmemeli.
Aşırı sıcaklarda burun kanaması da çok görülüyor. Burun kanaması durumunda ne yapılmalı?
Kanamada ailenin öncelikle sakin olması önemlidir. Kanama durumunda çocuk dik olarak oturtulmalı ve başı hafifçe öne eğilmelidir. Başının kaldırması kanamayı durdurmada herhangi bir etkiye sahip değildir ve aksine kan yutulmasına neden olur. Ağız içindeki kan temizlenmelidir; çünkü kan yutmak kusmaya neden olabilir ve bu da kanamanın kontrol altına alınmasını güçleştirir.
Burun delikleri baş ve işaret parmağıyla sıkıştırılıp 10 dakika boyunca bu şekilde doğrudan basınç uygulanmalıdır. Eğer kontrol altına alınabiliyorsa nem oranı ayarlanmalı burun kuruması önlenmelidir, çocuk hekimleri aranıp bilgi verilmelidir. Durmayan durumda ,başka yerlerden de kanama olması durumunda ve baş ağrısında vakit kaybetmeden hastaneye başvurulmalıdır.
Çocuklar çok uzun süre içeride kapalı kaldı. Şu anda dışarıda özgürce koşup oynamak istiyorlar. Ancak bisiklet düşme, boğulma, çarpma ve yaralanma olayları bu mevsimde çok görülüyor. Böyle durumlarda neler yapılmalı?
Tabiki bu konu hepsi tek tek ele alınması gereken konular ancak kısaca dikkat çekmek gerekirse, her yıl 14 yaşın altındaki 12.000 çocuk bu kazalardan dolayı hayatını kaybediyor, 50.000 çocuk ise sakatlanıyor. % 80’i 4 yaş altında bu çocukların. Bu kazaların da % 60’ı; çocukların davranışlarından değil, bulunduğu fiziksel çevreden kaynaklanmaktadır.Bu nedenle önlemli olmak çok önemlidir.
Düşmeye bağlı sıyrık, çizik gibi ufak yaralanmaların sık görülmesinin yanı sıra düşme sonucunda en sık hastaneye başvurmayı gerektiren yaralanma şekli kafa travmasıdır. Kafa travması şüphesi durumunda kusma, nöbet, kırık şüphesi, bilinç kaybı olması durumunda acilen acile başvurulmalıdır. Süt çocukluğu döneminden sonra, çocuklarda en sık düşme ile ilişkili yaralanma ön kol yaralanmalarıdır. Çocukların düşme anında kafasını korumak için kollarını kullanmaları nedeni ile ön kol yaralanmaları sık görülür. Bunların dışında diğer kemik ve eklem yaralanmaları, spinal kord yaralanmaları, yumuşak doku hasarları da düşme sonucunda oluşabilir.
Araçlarda hava yastıkları olması şarttır, çocukların güvenlik koltuklarında seyahatleri sağlanmalı ve emniyet kemerleri kullandırılmalı , ön koltukta çocukların seyahat etmesi engellenmelidir. Gezinti için yaya yolları, bisiklet kullanmak için bisiklet yolları tercih edilmeli.
Bisiklet, scoter vs kullanırken başlık, dizlik vs koruyucuların kullanımına özen gösterilmelidir . Yüzme havuzları çevresine korkuluk yerleştirmek eve ait havuz üzerine file bariyer koymak, pencerelere parmaklık yapılması değerlendirilmelidir.
Karyolaların altı ve çevresi desteklenmelidir.
Sokağa çıkma yasağı olduğu zamanlarda çocuklar evde koşup oynamak istiyor. Haliyle ev kazaları da çok arttı. Ev kazalarına karşı hangi önlemleri alabiliriz?
UNICEF araştırmasına göre kaza geçiren çocukların %70’inden fazlası kazalara evde uğruyor.
Ev kazaları nelerdir diye bakacak olursak;
- Düşme
- Yanık
- Katılarla boğulma ve tıkanmalar
- Suda boğulma
- Kimyasal madde içilmesi ve zehirlenmeler sayılabilir
İlaç kutularında çocukların açamayacağı kapakların olması, bunların ortada erişebilecekleri yerde bulundurulmaması, temizlik maddesi bulundurulan banyo ve tuvalet kilitlerinin olması , dolaplar ve çekmeceler üzerinde güvenlik mandallarının kullanımı önemsenmelidir. Prizlerin kapağı olmalı. Zamanından önce BLW yöntemi ile beslenme yapılmamalı. Kuruyemiş ve yiyeceklerin oyun oynarken hoplayıp zıplarken yenmesine müsade edilmemeli . Bebekler için su dolu kova ve küvetler için önlemli olunmalıdır. Sıcak su yanıkları açısından da tedbirli olmak gerekmektedir. Annelerin mümkünse bu konuda ilk yardım desteği almaları da sağlanmalıdır.
Zemin güvenliği, evdeki merdivenlere karşı önlem alınmalı hayati kafa travmaları açısından eğitimli olmak gerekmektedir.
İlaç verirken oral doz ayarlama şırıngasını kullanımını tavsiye ediyorum . Bunlar en doğru dozu vermenizi sağlayan aparatlardır. Ev kaşıkları bulundukları hacim bakımından farklılık gösterir. Ev kaşıklarının kullanılması, bazen fazla miktarda ilaç kullanılmasına yol açarak zehirlenmelere yol açar .


