{"id":9660,"date":"2021-01-13T23:41:07","date_gmt":"2021-01-13T20:41:07","guid":{"rendered":"https:\/\/blog.annebebekkulubu.com\/?p=9660"},"modified":"2021-01-14T11:32:06","modified_gmt":"2021-01-14T08:32:06","slug":"cocuklarda-boy-kisaligi-nedenleri-nelerdir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/annebebekkulubu.com\/blog\/cocuklarda-boy-kisaligi-nedenleri-nelerdir\/","title":{"rendered":"\u00c7ocuklarda boy k\u0131sal\u0131\u011f\u0131 nedenleri nelerdir?"},"content":{"rendered":"<div id=\"ez-toc-container\" class=\"ez-toc-v2_0_87 counter-hierarchy ez-toc-counter ez-toc-light-blue ez-toc-container-direction\">\n<p class=\"ez-toc-title\" style=\"cursor:inherit\">Yaz\u0131 \u0130\u00e7eri\u011fi<\/p>\n<label for=\"ez-toc-cssicon-toggle-item-6a9bd652383c3\" class=\"ez-toc-cssicon-toggle-label\"><span class=\"\"><span class=\"eztoc-hide\" style=\"display:none;\">Toggle<\/span><span class=\"ez-toc-icon-toggle-span\"><svg style=\"fill: #999;color:#999\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\" class=\"list-377408\" width=\"20px\" height=\"20px\" viewBox=\"0 0 24 24\" fill=\"none\"><path d=\"M6 6H4v2h2V6zm14 0H8v2h12V6zM4 11h2v2H4v-2zm16 0H8v2h12v-2zM4 16h2v2H4v-2zm16 0H8v2h12v-2z\" fill=\"currentColor\"><\/path><\/svg><svg style=\"fill: #999;color:#999\" class=\"arrow-unsorted-368013\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\" width=\"10px\" height=\"10px\" viewBox=\"0 0 24 24\" version=\"1.2\" baseProfile=\"tiny\"><path d=\"M18.2 9.3l-6.2-6.3-6.2 6.3c-.2.2-.3.4-.3.7s.1.5.3.7c.2.2.4.3.7.3h11c.3 0 .5-.1.7-.3.2-.2.3-.5.3-.7s-.1-.5-.3-.7zM5.8 14.7l6.2 6.3 6.2-6.3c.2-.2.3-.5.3-.7s-.1-.5-.3-.7c-.2-.2-.4-.3-.7-.3h-11c-.3 0-.5.1-.7.3-.2.2-.3.5-.3.7s.1.5.3.7z\"\/><\/svg><\/span><\/span><\/label><input type=\"checkbox\"  id=\"ez-toc-cssicon-toggle-item-6a9bd652383c3\"  aria-label=\"A\u00e7\/Kapat\" \/><nav><ul class='ez-toc-list ez-toc-list-level-1 ' ><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-1\" href=\"https:\/\/annebebekkulubu.com\/blog\/cocuklarda-boy-kisaligi-nedenleri-nelerdir\/#Boy_kisaligi_nedir\" >Boy k\u0131sal\u0131\u011f\u0131 nedir?\u00a0<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-2\" href=\"https:\/\/annebebekkulubu.com\/blog\/cocuklarda-boy-kisaligi-nedenleri-nelerdir\/#Boy_kisaligi_neden_olur\" >Boy k\u0131sal\u0131\u011f\u0131 neden olur?\u00a0<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-3\" href=\"https:\/\/annebebekkulubu.com\/blog\/cocuklarda-boy-kisaligi-nedenleri-nelerdir\/#Buyumedeki_normal_kabul_edilen_durumlar_vardir_buyumenin_varyantlari\" >B\u00fcy\u00fcmedeki normal kabul edilen durumlar vard\u0131r (b\u00fcy\u00fcmenin varyantlar\u0131 )<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-4\" href=\"https:\/\/annebebekkulubu.com\/blog\/cocuklarda-boy-kisaligi-nedenleri-nelerdir\/#1-_Ailesel_Boy_Kisaligi\" >1- Ailesel Boy K\u0131sal\u0131\u011f\u0131<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-5\" href=\"https:\/\/annebebekkulubu.com\/blog\/cocuklarda-boy-kisaligi-nedenleri-nelerdir\/#2-_Konstitusyonel_buyume_ve_gelisme_geriligi_puberte\" >2- Konstitusyonel b\u00fcy\u00fcme ve geli\u015fme gerili\u011fi, puberte<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-6\" href=\"https:\/\/annebebekkulubu.com\/blog\/cocuklarda-boy-kisaligi-nedenleri-nelerdir\/#3-Sebebi_bilinmeyen_boy_kisaligi_idiyopatik_boy_kisaligi\" >3-Sebebi bilinmeyen boy k\u0131sal\u0131\u011f\u0131 (idiyopatik boy k\u0131sal\u0131\u011f\u0131)<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-7\" href=\"https:\/\/annebebekkulubu.com\/blog\/cocuklarda-boy-kisaligi-nedenleri-nelerdir\/#4-Erken_dogan_premature_bebekler_cocuklarin_buyumeyi_yakalamasi_catch-up_growth\" >4-Erken do\u011fan (premat\u00fcre bebekler) \u00e7ocuklar\u0131n b\u00fcy\u00fcmeyi yakalamas\u0131 (catch-up growth)<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-8\" href=\"https:\/\/annebebekkulubu.com\/blog\/cocuklarda-boy-kisaligi-nedenleri-nelerdir\/#Boy_kisaliginin_patolojik_nedenleri\" >Boy k\u0131sal\u0131\u011f\u0131n\u0131n patolojik nedenleri<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-9\" href=\"https:\/\/annebebekkulubu.com\/blog\/cocuklarda-boy-kisaligi-nedenleri-nelerdir\/#Bebeklerde_boy_kisaligina_cozum\" >Bebeklerde boy k\u0131sal\u0131\u011f\u0131na \u00e7\u00f6z\u00fcm<\/a><\/li><\/ul><\/nav><\/div>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\"><strong>\u00c7ocuklarda boy k\u0131sal\u0131\u011f\u0131 nedenleri nelerdir?<\/strong> Bebeklerde boy k\u0131sal\u0131\u011f\u0131 belirtileri nelerdir?\u00c7ocuk Sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 ve Hastal\u0131klar\u0131 Uzman\u0131 Dr. \u00d6\u011fretim G\u00f6revlisi Murat Do\u011fan, \u00e7ocuklarda boy k\u0131sal\u0131\u011f\u0131 nedenleri ve <strong>boy k\u0131sal\u0131\u011f\u0131n\u0131n tedavisi<\/strong> hakk\u0131nda merak edilenleri yazd\u0131!..<\/span><\/p>\n<h2><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Boy_kisaligi_nedir\"><\/span><strong>Boy k\u0131sal\u0131\u011f\u0131 nedir?\u00a0<\/strong><span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n<p>Boy k\u0131sal\u0131\u011f\u0131 ayn\u0131 \u0131rktan olan ayn\u0131 ya\u015f ve cinsteki \u00e7ocu\u011fun ayn\u0131 \u00f6zelliklere sahip akranlar\u0131nda \u00e7ok daha k\u0131sa olmas\u0131 durumudur. Burada k\u0131sal\u0131\u011f\u0131n dereceleri vard\u0131r. Yani persentil dedi\u011fimiz ve tablolarda takip etti\u011fimiz de\u011ferlerle kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131r\u0131p \u00e7ocu\u011fun bulundu\u011fu konumu belirledi\u011fimiz cetveller vard\u0131r. B cetvellerdeki e\u011frilerde y\u00fcz \u00e7ocuktan ka\u00e7\u0131nc\u0131 s\u0131rada oldu\u011fu kabaca yorumlan\u0131r. Haz\u0131r do\u011fum tarihi cinsiyet ve boy de\u011ferlerinin girilerek yorum al\u0131nabilen sitelerde mevcuttur. Kabaca 100 \u00e7ocuktan ilk 10 a giremeyen \u00e7ocuk mutlaka ara\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 gereken \u00e7ocuk olarak nitelenir. Fakat 100 \u00e7ocuk i\u00e7erisinde 75. \u00dcst s\u0131ralarda olan bir \u00e7ocuk 50. S\u0131ralara d\u00fc\u015f\u00fc\u015f ya\u015farsa (persentil kayb\u0131) bu da ara\u015ft\u0131r\u0131lmal\u0131d\u0131r. Dolay\u0131s\u0131 ile genelde boy ile ilgili karar anl\u0131k \u00f6l\u00e7\u00fcmlerle de\u011ferlendirilmez belirli ya\u015flarda belirli aral\u0131klarla \u00f6l\u00e7\u00fclerek takibe al\u0131n\u0131r. <strong>B\u00fcy\u00fcmede<\/strong> <strong>duraksama,<\/strong> gerileme bir hastal\u0131k belirtisi olabilece\u011finden takiplerde b\u00f6yle bir durum saptanmas\u0131 durumunda \u00e7ocukta hi\u00e7bir bulgu ve \u015fikayet olmasa da tetkikler yap\u0131larak ara\u015ft\u0131rma yap\u0131l\u0131r. T\u0131pta patolojik sapma standart sapma olarak de\u011ferlendirilir. Persentil e\u011frilerinde 10.\u00a0 perentil alt\u0131 \u00e7ocuklar ile 2. Standart derivasyon alt\u0131 \u00e7ocuklar testlerle birlikte takibe al\u0131n\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc bu \u00e7ocuklarda altta bir hastal\u0131k \u00e7\u0131kma durumu bu de\u011ferlerden daha iyi olan akranlar\u0131na g\u00f6re daha fazla olabilmektedir.<\/p>\n<figure id=\"attachment_9667\" aria-describedby=\"caption-attachment-9667\" style=\"width: 607px\" class=\"wp-caption alignnone\"><img decoding=\"async\" class=\" wp-image-9667\" src=\"https:\/\/i0.wp.com\/annebebekkulubu.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/01\/boy-kisaligina-neden-olan-hastaliklar.jpg?resize=607%2C909&#038;ssl=1\" alt=\"Boy k\u0131sal\u0131\u011f\u0131na neden olan hastal\u0131klar\" width=\"607\" height=\"909\" srcset=\"https:\/\/i0.wp.com\/annebebekkulubu.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/01\/boy-kisaligina-neden-olan-hastaliklar.jpg?w=418&amp;ssl=1 418w, https:\/\/i0.wp.com\/annebebekkulubu.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/01\/boy-kisaligina-neden-olan-hastaliklar.jpg?resize=200%2C300&amp;ssl=1 200w\" sizes=\"(max-width: 607px) 100vw, 607px\" data-recalc-dims=\"1\" \/><figcaption id=\"caption-attachment-9667\" class=\"wp-caption-text\">Boy k\u0131sal\u0131\u011f\u0131na neden olan hastal\u0131klar<\/figcaption><\/figure>\n<h2><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Boy_kisaligi_neden_olur\"><\/span><strong>Boy k\u0131sal\u0131\u011f\u0131 neden olur?\u00a0<\/strong><span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Genelde boy k\u0131sal\u0131\u011f\u0131n\u0131n 2 ya\u015ftan sonraki en s\u0131k sebebi genetik boy k\u0131sal\u0131\u011f\u0131 ile konstit\u00fcsyonel boy k\u0131sal\u0131\u011f\u0131d\u0131r. Konstitusyonel boy k\u0131sal\u0131\u011f\u0131 boy uzamas\u0131n\u0131n gecikmi\u015f \u015fekline verilen isim olup normal ve patolojik olmayan gurubudur.\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">K\u0131sa boylu bir \u00e7ocu\u011fun de\u011ferlendirilmesinin amac\u0131, patolojik nedenleri (Turner sendromu, enflamatuar ba\u011f\u0131rsak hastal\u0131\u011f\u0131 veya di\u011fer altta yatan sistemik hastal\u0131k veya b\u00fcy\u00fcme hormonu eksikli\u011fi gibi, beslenme problemleri veya besin eksiklikleri ) olan \u00e7ocuklar\u0131n alt k\u00fcmesini belirlemektir. Genelde boy k\u0131sal\u0131klar\u0131nda \u00e7o\u011funlukla altta bir sebep bulunamaz ve beslenme eksikli\u011fi \u00fczerinde durulmaktad\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc d\u00fczeltilebilecek genetik bir durum veya hastal\u0131k yapsa d\u00fczene sokulabilecek tek \u015fey \u00e7ocuklar\u0131n iyi beslenmesi, vitamin, mineral, L- arginin gibi amino asitler , fosfatidilserin gibi fosfolipitlerden\u00a0 (beyin h\u00fccre zar\u0131 yap\u0131s\u0131n\u0131 olu\u015fturan temel besin \u00f6\u011feleridir) zengin \u00f6\u011f\u00fcn sunmakt\u0131r. \u00d6\u011f\u00fcnler sa\u011flanam\u0131yorsa g\u00fcvenilir g\u0131da takviyeleri de verilmektedir.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Kemiklerimizde b\u00fcy\u00fcme laklar\u0131 denilen ( kemiklerdeki epifiz b\u00f6lgeleri\u00a0 ) vard\u0131r bunlar kemiklerin uzamas\u0131 i\u00e7in dolay\u0131s\u0131 ile de boy uzamas\u0131nda ana unsurlard\u0131r. Kondrosit denilen eklem b\u00f6lgelerindeki ve kemiklerdeki b\u00fcy\u00fcmeyi sa\u011flayan h\u00fccrelerinde \u00e7o\u011falmas\u0131 b\u00fcy\u00fcmeyi sa\u011flayan ikinci \u00f6nemli unsur olarak bilinmektedir. Bu iki \u00f6nemli k\u0131s\u0131m ile ilgili ortaya \u00e7\u0131kan kan\u0131tlar da epifizlerin kapanma olay\u0131n\u0131n\u00a0 kondrositlerin \u00e7o\u011falmas\u0131 ve ya\u015flanmas\u0131 aras\u0131ndaki dengeye ba\u011fl\u0131 oldu\u011funu ortaya koymaktad\u0131r. Bu epifizlerin (kemik uzma k\u0131k\u0131rdaklar\u0131n\u0131n ) uzun s\u00fcre kapanmamas\u0131 boy uzamas\u0131n\u0131n devam\u0131 anlam\u0131na gelmektedir. Epifizler kapanm\u0131\u015fsa art\u0131k uzama g\u00f6zlemlemiyoruz. Boy da bir art\u0131\u015fta olmayacak demek oluyor bu durum. Bu kondrosit ve epifiz b\u00f6lgesinin kapanma s\u00fcreci, a\u015fa\u011f\u0131dakiler dahil bir\u00e7ok sistem taraf\u0131ndan d\u00fczenlenir:<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">1-<\/span><b>Endokrin mekanizmalar:<\/b><span style=\"font-weight: 400;\"> &#8211; B\u00fcy\u00fcme hormonu, ins\u00fclin benzeri b\u00fcy\u00fcme fakt\u00f6r\u00fc 1 (IGF-1), androjenler (cinsiyet hormonlar\u0131 ) ve tiroid hormonunun t\u00fcm\u00fc kondrojenezi uyar\u0131rken glukokortikoidler (krotizon t\u00fcrevleri) kondrojenezi dolay\u0131s\u0131 ile boy uzamas\u0131n\u0131 durdurur. \u00d6strojenler, b\u00fcy\u00fcme hormonu ve IGF-1 salg\u0131lanmas\u0131n\u0131 uyararak do\u011frusal b\u00fcy\u00fcmeyi destekler, ancak ayn\u0131 zamanda kondrosit ya\u015flanmas\u0131n\u0131 h\u0131zland\u0131rarak b\u00fcy\u00fcme plakalar\u0131n\u0131n erken kapanmas\u0131na engel olarak do\u011frusal b\u00fcy\u00fcmenin durmas\u0131na yol a\u00e7ar. L-arginin deste\u011finin buradaki epifiz kapanmas\u0131na izin vermeden boy uzamas\u0131na maximal katk\u0131 sa\u011flayabilece\u011fi y\u00f6n\u00fcnde bilimsel yay\u0131nda yay\u0131nlanm\u0131\u015ft\u0131r (Progress in Nutrition 2020; Vol. 22, N. 4: IN PRESS DOI: 10.23751\/pn.v22i4.10652 Argivit)<\/span><\/p>\n<p><b>2- \u0130ltihap s\u00fcrecinde rol alan baz\u0131 proteinler (sitokinler ) <\/b><span style=\"font-weight: 400;\">&#8211; Baz\u0131 sitokinler, b\u00fcy\u00fcme pla\u011f\u0131 fonksiyonunu negatif olarak d\u00fczenler. Bunlar, kronik hastal\u0131klarda y\u00fckselerek do\u011frusal b\u00fcy\u00fcmeyi yava\u015flatt\u0131rlar . Ayn\u0131 zamanda kronik iltihapl\u0131 hastal\u0131klarda sitokin etkisi \u00e7\u00f6z\u00fcld\u00fckten sonra bile b\u00fcy\u00fcme k\u0131k\u0131rdaklar\u0131n h\u0131zla ya\u015flanmas\u0131 geri d\u00f6nmemekte ve erken kapanma g\u00f6r\u00fclmektedir. Bu durum kronik iltihabi veya krokin hastal\u0131klarda \u00e7ocuklarda boy k\u0131sal\u0131\u011f\u0131n\u0131n nedeni olarak s\u00f6ylenmektedir. \u00d6zellikle fosfotidilserin gibi fosfolipitler bu sitokin sal\u0131n\u0131mlar\u0131 \u00fczerine durdurucu etkileri nedeniyle kronik hastal\u0131klarda d\u00fczeltici g\u00f6revler yapabimkete ve boy uzamas\u0131n\u0131n devem etmesinde epifizlerin ya\u015flanmas\u0131n\u0131 yava\u015flatarak olumlu etki sa\u011flamaktad\u0131r. Burada anti oksidanlar da bu s\u00fcreci yava\u015flatabilecektir. Bu nedenle bu tarz besin destekleri boy uzamas\u0131na katk\u0131 sa\u011flayabilir diye d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclmektedir.<\/span><\/p>\n<p><b>3- Parakrin mekanizmalar\u0131 (kemik uzma b\u00f6lgesi ili\u015fkili mekanizmalar ) &#8211;<\/b><span style=\"font-weight: 400;\"> Fibroblast b\u00fcy\u00fcme fakt\u00f6rleri, kemik morfogenetik proteinleri, paratiroid hormonu ile ilgili protein ve di\u011ferleri dahil bir \u00e7ok etkenin boy uzamas\u0131 s\u00fcrecinde etkili oldu\u011fu belirtilmektedir. \u00d6zellikle b\u00fcy\u00fcme fakt\u00f6rleri minerall deste\u011fi ve ba\u011f dokusu olu\u015fumunu sa\u011flayan desteklerle yak\u0131ndan ili\u015fkilidir.<\/span><\/p>\n<p><b>4- K\u0131k\u0131rdak h\u00fccre d\u0131\u015f\u0131 matriksi<\/b><span style=\"font-weight: 400;\"> ( ba\u011f dokusu i\u00e7eri\u011fi olu\u015fumu) &#8211; Kolajenler, proteoglikanlar ve di\u011fer proteinleri eklem sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 ve boy uzmas\u0131 ile yak\u0131ndan ili\u015fkilidir. L- arginin boy uzamas\u0131 d\u00f6neminde d\u0131\u015fadan al\u0131nmas\u0131 gereken di\u011fer esansiyel aminoasitlerle bu s\u00fcre\u00e7te \u00e7ok \u00f6nemli g\u00f6revler \u00fcstelenmektedir.<\/span><\/p>\n<p><b>5- H\u00fccre i\u00e7i yollar (h\u00fccre d\u0131\u015f\u0131 ve i\u00e7i aras\u0131ndaki mesajla\u015fma yap\u0131lar\u0131 )-<\/b><span style=\"font-weight: 400;\"> SHOX, birka\u00e7 SOX geni ve MAPK sinyal yolu dahil olmak \u00fczere kondrosit uyarma fakt\u00f6rleri bu s\u00fcreci y\u00f6netir. \u00d6zellikle fosfolipitler h\u00fccre zar\u0131 b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc olu\u015fturup bu sinyalizasyon s\u00fcrecinin d\u00fczg\u00fcn ilerlemesine katk\u0131 sa\u011flamaktad\u0131r.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">T\u00fcm bu nedenler \u00e7ocukluk \u00e7a\u011f\u0131 d\u00f6neminin baz\u0131 evrelerinde h\u0131zlanarak boy uzamas\u0131nda pikler yapmaktad\u0131r. Bu hormonal genetik ve beslenmenin ne kadar i\u00e7 i\u00e7e oldu\u011funun da kan\u0131t\u0131d\u0131r. Dolay\u0131s\u0131 ile genlerin d\u00fczenledi\u011fi h\u00fccre yap\u0131s\u0131n\u0131n morfolojisi i\u00e7in gerekli fosfolipitler (fosfotidilserin gibi) al\u0131namazsa sa\u011fl\u0131kl\u0131 sinyalizasyon olu\u015famamakta ba\u011f dokusu yapu\u0131lamamakta ve boy k\u0131sal\u0131\u011f\u0131 olu\u015fmaktad\u0131r. Ayn\u0131 \u015fekilde genetik olarak sa\u011flam olan biri <strong>L-arginin<\/strong> tarz\u0131 amino asit alamazsa protein ve kas yap\u0131s\u0131 olu\u015fumu olamamakta ve ayn\u0131 zamanda hormonlarda protein oldu\u011fundan hormon sentezi bozulmaktad\u0131r. Bu boy genetikle ili\u015fkilidir d\u00fc\u015f\u00fcncesini temelden \u00e7\u00fcr\u00fcten bir durumdur. Evet genetik \u00f6nemlidir, ama geneti\u011fe iyi \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 i\u00e7in d\u0131\u015fardan destek verilmesi en \u00f6nemli unsurdur. Bu unsurlar de\u011fi\u015ftirilebilen de yegane basit bir yoldur. Son zamanlarda boy uzamas\u0131na destek i\u00e7in \u00fcr\u00fcnler art\u0131k \u00f6nerilmeye ba\u015flanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Genetikle ilgili ikinci muallak olan durumda epigenetik olu\u015fumlard\u0131r. Yani uzun boya sahip olan bir insanda bu gen epigenetik de\u011fi\u015fimle i\u015flev yitirip yinede boy k\u0131sal\u0131\u011f\u0131na gidebilmektedir. Beslenme ve \u00e7evre bu epigenetik de\u011fi\u015fimlerden sorumludur. Baz\u0131 durumlarda, bir gendeki i\u015flev kayb\u0131 varyantlar\u0131 k\u0131sa boy ile ili\u015fkilendirilirken, ayn\u0131 gendeki i\u015flev kazan\u0131m\u0131 varyantlar\u0131 uzun boy ile ili\u015fkilidir. Bu durumda boy geneti\u011fe ba\u011fl\u0131d\u0131r d\u00fc\u015f\u00fcncesini \u00e7\u00fcr\u00fctmektedir. Boy genetik \u00e7evre ve beslenme ile ili\u015fkili karma\u015f\u0131k bir s\u00fcre\u00e7tir. Bu varyantlar her \u00e7ocu\u011fun farkl\u0131 etkile\u015fim ve hedef boya ula\u015fma nedenini a\u00e7\u0131klamaktad\u0131r.<\/span><\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/annebebekkulubu.com\/blog\/bebek\/bebeklerde-boy-kisaligi-belirtileri-nelerdir\/\"><strong>Bebeklerde boy k\u0131sal\u0131\u011f\u0131 belirtileri nelerdir?<\/strong> <\/a>Yaz\u0131m\u0131z\u0131 okumak i\u00e7in t\u0131klay\u0131n.<\/p>\n<figure id=\"attachment_9669\" aria-describedby=\"caption-attachment-9669\" style=\"width: 626px\" class=\"wp-caption alignnone\"><img decoding=\"async\" class=\"size-full wp-image-9669\" src=\"https:\/\/i0.wp.com\/annebebekkulubu.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/01\/boy-kisaligina-kesin-cozum.jpg?resize=626%2C419&#038;ssl=1\" alt=\"Boy k\u0131sal\u0131\u011f\u0131na kesin \u00e7\u00f6z\u00fcm\" width=\"626\" height=\"419\" srcset=\"https:\/\/i0.wp.com\/annebebekkulubu.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/01\/boy-kisaligina-kesin-cozum.jpg?w=626&amp;ssl=1 626w, https:\/\/i0.wp.com\/annebebekkulubu.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/01\/boy-kisaligina-kesin-cozum.jpg?resize=300%2C201&amp;ssl=1 300w\" sizes=\"(max-width: 626px) 100vw, 626px\" data-recalc-dims=\"1\" \/><figcaption id=\"caption-attachment-9669\" class=\"wp-caption-text\">Boy k\u0131sal\u0131\u011f\u0131na kesin \u00e7\u00f6z\u00fcm<\/figcaption><\/figure>\n<h2><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Buyumedeki_normal_kabul_edilen_durumlar_vardir_buyumenin_varyantlari\"><\/span><b>B\u00fcy\u00fcmedeki normal kabul edilen durumlar vard\u0131r (b\u00fcy\u00fcmenin varyantlar\u0131 )<\/b><span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n<p>Boy k\u0131sal\u0131\u011f\u0131n en s\u0131k nedenlerini k\u0131saca \u00f6zetleyecek olursak;\u00a0<b><br \/>\n<\/b><\/p>\n<h2><span class=\"ez-toc-section\" id=\"1-_Ailesel_Boy_Kisaligi\"><\/span><b>1- Ailesel Boy K\u0131sal\u0131\u011f\u0131<\/b><span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Bir \u00e7ocu\u011fun genetik boy potansiyeli, her iki ebeveynin boyuna dayal\u0131 olan ve \u00e7ocu\u011fun cinsiyetine g\u00f6re ayarlanm\u0131\u015f orta ebeveyn boyunun hesaplanmas\u0131yla tahmin edilebilir(bak\u0131n\u0131z hedef boy hesaplama ). Ailesel k\u0131sa boylu bireyler genellikle ya\u015famlar\u0131 boyunca d\u00fc\u015f\u00fck-normal boy h\u0131z\u0131na sahiptir. Normal olan boy h\u0131z\u0131 genellikle bu \u00e7ocuklar\u0131 k\u0131sa boylu patolojik nedenleri olan \u00e7ocuklardan ay\u0131r\u0131r. Kemik ya\u015flar\u0131, kronolojik ya\u015flar\u0131yla uyumludur ve bu da onlar\u0131 yap\u0131sal b\u00fcy\u00fcme gecikmesi olan \u00e7ocuklardan ay\u0131rmaya yard\u0131mc\u0131 olur. <strong>Anne baba boyu<\/strong> ile uyumlu giderler aile k\u0131saysa bu \u00e7ocuklarda k\u0131sa olarak normal kabul edilir. Fakat b\u00fcy\u00fcmedeki epigenetik de\u011fi\u015fimler nedeniyle k\u0131sa anne ve babadan uzun boylu \u00e7ocuklarda olmakta ve bu durum da normal olarak kabul edilmektedir.<\/span><\/p>\n<h2><span class=\"ez-toc-section\" id=\"2-_Konstitusyonel_buyume_ve_gelisme_geriligi_puberte\"><\/span><b>2- Konstitusyonel b\u00fcy\u00fcme ve geli\u015fme gerili\u011fi, puberte<\/b><span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Bu \u00e7ocuklarda b\u00fcy\u00fcme h\u0131z\u0131 di\u011fer \u00e7ocuklarda geri olup kemik ya\u015flar\u0131da geridir ileriki ya\u015flarda h\u0131zla b\u00fcy\u00fcme d\u00f6nemine girer ve aradaki boy fark\u0131n\u0131 kapat\u0131rlar. Yani k\u0131sa boylu olup sonradan birden boy att\u0131m diyen \u00e7ocuklard\u0131r. Bu \u00e7ocuklar\u0131n genelde ailelerinde de benzer bir hikaye olmaktad\u0131r. Bu \u00e7ocuklar ve ergenler i\u00e7in boy verisi, boy potansiyelini do\u011fru bir \u015fekilde yans\u0131tmak i\u00e7in kronolojik ya\u015f yerine kemik ya\u015f\u0131na g\u00f6re yorumlanmal\u0131d\u0131r. Kemik ya\u015f\u0131 gecikti\u011fi i\u00e7in, b\u00fcy\u00fcme tipik olarak normalden daha uzun s\u00fcre devam eder ve \u00e7o\u011fu zaman normal aral\u0131kta yeti\u015fkin boyuna neden olur. \u00c7ok ileri gerilikler b\u00fcy\u00fcme hormon eksikli\u011finden ay\u0131rt edilmelidir ve bu \u00e7ocuklara testler yap\u0131lmaktad\u0131r.<\/span><\/p>\n<h2><span class=\"ez-toc-section\" id=\"3-Sebebi_bilinmeyen_boy_kisaligi_idiyopatik_boy_kisaligi\"><\/span><b>3-Sebebi bilinmeyen boy k\u0131sal\u0131\u011f\u0131 (idiyopatik boy k\u0131sal\u0131\u011f\u0131)<\/b><span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">\u0130diyopatik boy k\u0131sal\u0131\u011f\u0131n\u0131n (ISS) pratik bir tan\u0131m\u0131, herhangi bir endokrin, metabolik veya ba\u015fka bir tan\u0131 olmaks\u0131z\u0131n \u00e7ocu\u011fun boyunun\u00a0 ya\u015f ortalamas\u0131n\u0131n 2 standart sapmas\u0131n\u0131n (SD) alt\u0131nda olmas\u0131d\u0131r. Bu \u00e7ocuklar\u0131n boy h\u0131zlar\u0131 normaldir (genellikle alt s\u0131n\u0131rda). B\u00fcy\u00fcme hormonlar\u0131 normal olup ve spesifik bir b\u00fcy\u00fcme geciktirici durum i\u00e7in biyokimyasal veya ba\u015fka bir kan\u0131t yoktur; bu, b\u00fcy\u00fcme hormonu eksikli\u011fi i\u00e7in olanlar da dahil olmak \u00fczere endokrin tarama testleri i\u00e7in normal sonu\u00e7lar\u0131 vard\u0131r. Bu \u00e7ocuklarda tan\u0131mlanan birka\u00e7 genetik varyasyon mevcut olup ilerde belki de bir\u00e7ok epigenetik de\u011fi\u015fimler su\u00e7lanacakt\u0131r. Bu epigenetik de\u011fi\u015fimler hormon normal olsa bile hormonun etkisini duyars\u0131zla\u015ft\u0131r\u0131yor olabilirler. Bu \u00e7ocuklara b\u00fcy\u00fcme hormonu deste\u011fi konusu tart\u0131\u015fmal\u0131 olup takip eden hekim ve ailenin ortak karar\u0131yla ba\u015flanabilmektedir. Bu \u00e7ocuklarda kemik ya\u015f\u0131 normal olup altta herhangi bir sebep bulunamamaktad\u0131r. Bu \u00e7ocuklar, normal b\u00fcy\u00fcmenin bir varyant\u0131 olsa da, bu b\u00fcy\u00fcme paternine sahip hastalar, fark edilmeyen altta yatan hastal\u0131k y\u00f6n\u00fcnden izleme al\u0131nmal\u0131d\u0131r.<\/span><\/p>\n<h2><span class=\"ez-toc-section\" id=\"4-Erken_dogan_premature_bebekler_cocuklarin_buyumeyi_yakalamasi_catch-up_growth\"><\/span><b>4-Erken do\u011fan (premat\u00fcre bebekler) \u00e7ocuklar\u0131n b\u00fcy\u00fcmeyi yakalamas\u0131 (catch-up growth)<\/b><span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Premat\u00fcre bebekler genelde ba\u015flang\u0131\u00e7ta k\u0131sa boyludur fakat 2 ya\u015fa do\u011fru bu boy fark\u0131n\u0131 kaparlar veya kapm\u0131\u015f olmas\u0131 beklenir. SGA&#8217;ya ek olarak erken do\u011fan bebeklerde yakalama b\u00fcy\u00fcmesi gecikebilir, ancak genellikle ailenin boyu taraf\u0131ndan tahmin edilen aral\u0131\u011fa \u00e7ocukluk boyunca ilerleme kaydederek s\u00fcre\u00e7 devam eder. SGA\u2019n\u0131n \u00e7ok fazla nedeni oldu\u011fundan bu bebeklerde etkilendi\u011fi sebebe g\u00f6re de bu \u015fans\u0131n derecesini payla\u015f\u0131rlar. SGA bebeklerinin yakla\u015f\u0131k y\u00fczde 10&#8217;u, \u00f6zellikle daha \u015fiddetli SGA ile do\u011fanlar, iki ya\u015f\u0131na kadar normal aral\u0131\u011fa ula\u015fmak i\u00e7in b\u00fcy\u00fcmeyi yakalayamaz. Bu SGA bebek grubunun patolojik bir b\u00fcy\u00fcme paternine sahip oldu\u011fu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclebilir, bu nedenle bu durum izlem gerektiren farkl\u0131 bir s\u00fcre\u00e7 olarak d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclmektedir.<\/span><\/p>\n<h2><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Boy_kisaliginin_patolojik_nedenleri\"><\/span><b>Boy k\u0131sal\u0131\u011f\u0131n\u0131n patolojik nedenleri<\/b><span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n<p><b>B\u00fcy\u00fcme \u00fczerinde olumsuz etkileri olan sistemik hastal\u0131klar:<\/b><span style=\"font-weight: 400;\"> Hemen hemen her ciddi hastal\u0131k b\u00fcy\u00fcme ba\u015far\u0131s\u0131zl\u0131\u011f\u0131na neden olabilir. Akut veya kronik hastal\u0131klar\u0131 olan \u00e7ocuklarda meydana gelen b\u00fcy\u00fcme ve olgunla\u015fma anormallikleri, artan enerji ihtiya\u00e7lar\u0131 veya beslenme yoksunlu\u011fu (\u00f6rn., Azalm\u0131\u015f al\u0131m veya malabsorpsiyon) nedeniyle uzun s\u00fcrede boy k\u0131sal\u0131\u011f\u0131na sebep olabilir. B\u00fcy\u00fcme ayr\u0131ca radyasyon tedavisi (kal\u0131c\u0131 etki), glukokortikoidler, dikkat eksikli\u011fi hiperaktivite bozuklu\u011fu i\u00e7in kullan\u0131lan uyar\u0131c\u0131lar veya kemoterapi (\u00e7o\u011funlukla ge\u00e7ici etkiler, ancak tedavi uzarsa k\u00fc\u00e7\u00fck bir kal\u0131c\u0131 etkiye sahip olabilir) gibi tedavilerden de etkilenebilir.Baz\u0131 hastal\u0131klar, b\u00fcy\u00fcmeyi etkileyen hormonlarda ikincil d\u00fczensizliklere neden olabilir. Buda boy k\u0131sal\u0131\u011f\u0131na sebep olan durumlardand\u0131r. Baz\u0131 s\u0131k rastlad\u0131\u011f\u0131m\u0131z boy k\u0131sal\u0131\u011f\u0131 nedenleri \u015f\u00f6yle \u00f6zetlenebilir:<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">1- Besleme eksikli\u011fi<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">2- Kortizon tedavileri (y\u00fcksek doz ve uzun s\u00fcreli tedaviler)<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">3- Mide ba\u011f\u0131rsak hastal\u0131klar\u0131<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">4- Romatizmal hastal\u0131klar<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">5- Kronik b\u00f6brek rahats\u0131zl\u0131klar\u0131<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">6- Kanser ve kanser tedavileri<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">7- Kronik akci\u011fer hastal\u0131klar\u0131<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">8- Kalp rahats\u0131zl\u0131klar\u0131<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">9- \u0130mmunolojik rahats\u0131zl\u0131klar<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">10- Metabolik ve endokrin rahats\u0131zl\u0131klar<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">11- Genetik bozukluklar.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Yukar\u0131daki sebepler g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde bulunduruldu\u011funda beslenme eksikli\u011fi herzaman ba\u015far\u0131 \u015fans\u0131n\u0131 art\u0131ran ve sonras\u0131nda de\u011fi\u015fime sebep olan durum olarak kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131kmaktad\u0131r. Dolay\u0131s\u0131 ile beslenme ve besin destekleri \u00f6nemlidir.<\/span><\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/annebebekkulubu.com\/blog\/bebek\/bebeklerde-boy-kilo-gelisimi-nasil-olmali-iste-ay-ay-bebek-gelisimi\/\"><strong>Bebeklerde boy kilo geli\u015fimi nas\u0131l olmal\u0131?<\/strong> <\/a>\u00d6\u011frenmek i\u00e7in yaz\u0131m\u0131z\u0131 okuyabilirsiniz.<\/p>\n<h2><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Bebeklerde_boy_kisaligina_cozum\"><\/span><strong>Bebeklerde boy k\u0131sal\u0131\u011f\u0131na \u00e7\u00f6z\u00fcm<\/strong><span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Bebeklerde boy k\u0131sal\u0131\u011f\u0131na \u00e7\u00f6z\u00fcm ve daha fazla bilgi i\u00e7in <strong>boykisaligi.com<\/strong> &#8216;u ziyaret edebilirsiniz.\u00a0<\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00c7ocuklarda boy k\u0131sal\u0131\u011f\u0131 nedenleri nelerdir? Bebeklerde boy k\u0131sal\u0131\u011f\u0131 belirtileri nelerdir?\u00c7ocuk Sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 ve Hastal\u0131klar\u0131 Uzman\u0131 Dr. \u00d6\u011fretim G\u00f6revlisi Murat Do\u011fan, \u00e7ocuklarda boy k\u0131sal\u0131\u011f\u0131 nedenleri ve boy k\u0131sal\u0131\u011f\u0131n\u0131n tedavisi hakk\u0131nda merak edilenleri yazd\u0131!.. Boy k\u0131sal\u0131\u011f\u0131 nedir?\u00a0 Boy k\u0131sal\u0131\u011f\u0131 ayn\u0131 \u0131rktan olan ayn\u0131 ya\u015f ve cinsteki \u00e7ocu\u011fun ayn\u0131 \u00f6zelliklere sahip akranlar\u0131nda \u00e7ok daha k\u0131sa olmas\u0131 durumudur. Burada k\u0131sal\u0131\u011f\u0131n [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":128,"featured_media":9665,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jetpack_post_was_ever_published":false,"_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_dont_email_post_to_subs":false,"_jetpack_newsletter_tier_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paywalled_content":false,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":""},"categories":[3],"tags":[],"class_list":["post-9660","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","category-cocuk"],"jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/i0.wp.com\/annebebekkulubu.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/01\/bebeklerde-boy-kisaligi-belirtileri.jpg?fit=626%2C417&ssl=1","jetpack-related-posts":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/annebebekkulubu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9660","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/annebebekkulubu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/annebebekkulubu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/annebebekkulubu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/128"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/annebebekkulubu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=9660"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/annebebekkulubu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9660\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/annebebekkulubu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/9665"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/annebebekkulubu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=9660"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/annebebekkulubu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=9660"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/annebebekkulubu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=9660"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}