{"id":4729,"date":"2019-07-09T10:40:20","date_gmt":"2019-07-09T07:40:20","guid":{"rendered":"https:\/\/blog.annebebekkulubu.com\/?p=4729"},"modified":"2019-07-09T23:49:15","modified_gmt":"2019-07-09T20:49:15","slug":"meningokok-menenjiti-enfeksiyonu-ve-menenjit-asilari","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/annebebekkulubu.com\/blog\/meningokok-menenjiti-enfeksiyonu-ve-menenjit-asilari\/","title":{"rendered":"Meningokok menenjiti enfeksiyonu ve menenjit a\u015f\u0131lar\u0131"},"content":{"rendered":"

Meningokok menenjitinin etkeni MEN\u0130NGOKOK (Neisseria Meningitidis) ismi verilen bakterilerdir. Meningokoklar\u0131n ya\u015famlar\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrd\u00fckleri tek canl\u0131 insanlard\u0131r. Meningokoklar<\/strong> sadece menenjit yapmaz bunun d\u0131\u015f\u0131nda kanda enfeksiyon (meningokoksemi), zat\u00fcrre, orta kulak iltihab\u0131, eklem iltihab\u0131 da yapabilir. Meningokoklar T\u00fcrkiye\u2019de ve Avrupa\u2019da 5 ya\u015f alt\u0131 menenjitlerin en s\u0131k nedenidir.<\/p>\n

Meningokoklar\u0131n\u00a0 13 tipi vard\u0131r. Bu tiplerden 6 tanesi insanlardaki menenjitlere neden olur. Bu tipler T\u0130P A, T\u0130P B, T\u0130P C, T\u0130P Y, T\u0130P X, T\u0130P W135 dir.\u00a0 Yap\u0131lan ara\u015ft\u0131rmalarda T\u00fcrkiye\u2019de 2009-2016 y\u0131llar\u0131 aras\u0131nda en s\u0131k rastlanan meningokok tipi T\u0130P W135 iken, yap\u0131lan d\u00fczenli a\u015f\u0131lamalar sayesinde bu tip azalt\u0131lm\u0131\u015f, 2017 y\u0131l\u0131 itibari ile en s\u0131k g\u00f6zlenen tip; T\u0130P B\u00a0 olarak saptanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/span><\/p>\n

Meningokoklar\u0131n bula\u015fmas\u0131 ve menenjit hastal\u0131\u011f\u0131n\u0131n ortaya \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131<\/b><\/p>\n

Meningokoklar sadece insan burunu ve bo\u011faz\u0131nda yerle\u015fir, \u00e7o\u011fal\u0131r ve ta\u015f\u0131n\u0131r. Herhangi bir hastal\u0131k olmaks\u0131z\u0131n burnunda ve bo\u011faz\u0131nda meningokok mikrobunu ta\u015f\u0131yan kimselere ASEMPTOMAT\u0130K TA\u015eIYICI ismi verilir. Belki \u015fu an siz bile asemptomatik ta\u015f\u0131y\u0131c\u0131 olabilirsiniz. Asemptomatik ta\u015f\u0131y\u0131c\u0131l\u0131k oran\u0131 bir toplumda % 20 yi a\u015ft\u0131\u011f\u0131 zaman menenjit olaylar\u0131n\u0131n s\u0131kla\u015ft\u0131\u011f\u0131 saptanm\u0131\u015ft\u0131r. \u00d6zellikle okul, kre\u015f gibi toplu ya\u015fanan kapal\u0131 ortamlar; meningokok mikrobunun bula\u015fmas\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan riskli yerlerdir. \u00d6zellikle k\u0131\u015f mevsiminde, kapal\u0131 mekanlarda meningokok mikrobu havada uzun s\u00fcre as\u0131l\u0131 kal\u0131r. Bu da enfeksiyonun daha fazla ki\u015fiye bula\u015fmas\u0131n\u0131 kolayla\u015ft\u0131r\u0131r. K\u0131\u015f mevsiminde ge\u00e7irilen enfeksiyonlar ki\u015finin mukoza bariyerini bozarak, meningokoklar\u0131n daha kolay yerle\u015fmesine yard\u0131mc\u0131 olur. Ayn\u0131 zamanda so\u011fuk havalarda \u00fcst solunum yolundaki damarlar daral\u0131r b\u00f6ylece o b\u00f6lgeye koruyucu h\u00fccrelerin gelmesi zorla\u015f\u0131r. Bunun sonucu olarak meningokoklar\u0131n buradaki mukozadan v\u00fccuda giri\u015fi ve enfeksiyon yapmas\u0131 kolayla\u015f\u0131r. Bu nedenlerden dolay\u0131 meningokok menenjiti k\u0131\u015f\u0131n ve ilkbahar ba\u015f\u0131nda daha s\u0131k g\u00f6zlenir.\u00a0<\/span><\/p>\n

Meningokok menenjiti<\/strong> hap\u015f\u0131rma, \u00f6ks\u00fcrme gibi solunum sekresyonlar\u0131n\u0131n damlac\u0131k yolu ile direkt olarak yay\u0131lmas\u0131ndan veya bunlarla kirlenmi\u015f e\u015fyalara temas ile indirekt yollarla bula\u015f\u0131r. Meningokok hastal\u0131k yapaca\u011f\u0131 ki\u015finin \u00fcst solunum yolu mukozas\u0131na geldi\u011fi zaman \u00f6nce oraya yerle\u015fir daha sonra buradan ki\u015finin kan\u0131na ge\u00e7er. Kan vas\u0131tas\u0131 ile beyine kadar ula\u015fan meningokoklar, beyine zarlar\u0131na ula\u015ft\u0131ktan sonra menenjite yol a\u00e7arlar.\u00a0<\/span><\/p>\n

Meningokok menenjiti hastal\u0131\u011f\u0131n\u0131n seyri<\/b><\/p>\n

Meningokok menenjitinde ilk 12 saatte hastada ate\u015f, ba\u015f a\u011fr\u0131s\u0131, bo\u011faz a\u011fr\u0131s\u0131, burun ak\u0131nt\u0131s\u0131, i\u015ftahs\u0131zl\u0131k, bulant\u0131, kusma gibi viral \u00fcst solunum yolu enfeksiyonu bulgular\u0131 olur. Bu d\u00f6nemde hastada menenjit tan\u0131s\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclmez. Hastal\u0131\u011f\u0131n 13-16. saatine gelince cilt alt\u0131 kanamalar, ense sertli\u011fi (\u00e7ocu\u011fun kafas\u0131n\u0131n geriye do\u011fru at\u0131lmas\u0131, \u00e7enesinin g\u00f6\u011fs\u00fcne dokundurulamamas\u0131), \u0131\u015f\u0131ktan rahats\u0131z olma, uyu\u015fukluk, b\u0131ng\u0131ldakta kabar\u0131kl\u0131k gibi menenjiti d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcrebilecek bulgular g\u00f6r\u00fclmeye ba\u015flar. Hasta 24. saate geldi\u011fi zaman n\u00f6bet ge\u00e7irmeye ba\u015flar ve bilin\u00e7 kapan\u0131r. G\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc gibi meningokok menenjiti \u00e7ok h\u0131zl\u0131 ilerleyen bir tablo olup \u00e7o\u011funlukla tan\u0131 koyulabilecek zamana gelindi\u011finde tedavi edilebilecek zaman a\u015f\u0131lm\u0131\u015f olmaktad\u0131r.<\/span><\/p>\n

Meningokok hastal\u0131\u011f\u0131 tedavisi sonu\u00e7lar\u0131 <\/b><\/p>\n

Meningokok menenjiti tan\u0131s\u0131 konuldu\u011funda, hastal\u0131\u011f\u0131n tedavisi klinikte yat\u0131r\u0131larak yo\u011fun antibiyotik ve destek tedavi verilerek uygulan\u0131r. Buna ra\u011fmen tedavi uygulanan hastalar\u0131n yakla\u015f\u0131k olarak % 10 ile % 20 si \u00f6lmektedir. Tedavi uygulanan ve tedaviye cevap vererek hayatta kalan vakalar\u0131n % 20 sinde ciddi sekeller olu\u015fmaktad\u0131r. Bu sekelleri; Beyin ve sinir sistemindeki bozukluklar, kas sisteminde yetmezlik, iki tarafl\u0131 i\u015fitme kayb\u0131, kalp yetmezli\u011fi, b\u00f6brek yetmezli\u011fi, el ve ayaktaki damarlarda t\u0131kanmaya ba\u011fl\u0131 gangren olu\u015fmas\u0131 ve organlar\u0131n kesilmek zorunda\u00a0 kal\u0131nmas\u0131, \u00e7ocuklarda b\u00fcy\u00fcme bozuklu\u011fu olu\u015fmas\u0131 olarak say\u0131labiliriz.<\/span><\/p>\n

Menenjit \u00a0a\u015f\u0131lar\u0131<\/b><\/p>\n

G\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc \u00fczere meningokok menenjitinde tan\u0131 konulduktan sonra yap\u0131lan tedavilerde, her zaman y\u00fcz g\u00fcld\u00fcr\u00fcc\u00fc bir sonu\u00e7 almak m\u00fcmk\u00fcn olmamaktad\u0131r. Bu nedenle do\u011fru yakla\u015f\u0131m, \u00e7ocuk hasta olmadan \u00f6nce a\u015f\u0131layarak onu menenjitten korumak olacakt\u0131r. Meningokokun 13 tipinin oldu\u011funu fakat bunlardan 6 s\u0131n\u0131n insanlardaki menenjitin nedeninin oldu\u011funu yazm\u0131\u015ft\u0131m (A, C, W, Y, B, X T\u0130PLER\u0130). Bu tipler i\u00e7in T\u00fcrkiye\u2019de a\u015f\u0131lar mevcuttur. Y\u0131llard\u0131r ACWY tipleri i\u00e7in T\u00fcrkiye\u2019de a\u015f\u0131lama yap\u0131lmaktad\u0131r (bu sayede, bu tiplere ba\u011fl\u0131 menenjit g\u00f6r\u00fclme s\u0131kl\u0131\u011f\u0131 azalm\u0131\u015ft\u0131r ve B tipinin s\u0131kl\u0131\u011f\u0131 g\u00f6receli olarak artm\u0131\u015ft\u0131r). Bu y\u0131l farkl\u0131 bir tip meningokok (Meningokok Tip B) a\u015f\u0131s\u0131n\u0131n T\u00fcrkiye\u2019ye gelmesi ile meningokok a\u015f\u0131lar\u0131 konusunda ailelerin kafas\u0131nda bir\u00e7ok soru i\u015fareti olu\u015ftu. En s\u0131k sorulan soru; bu a\u015f\u0131lar\u0131n birbirinin yerine ge\u00e7ip ge\u00e7meyece\u011fi sorusu. Biraz \u00f6nce de anlatt\u0131\u011f\u0131m gibi Tip B ile Tip ACWY tipleri meningokok mikrobunun tamamen birbirinden farkl\u0131 tipleridir. Dolay\u0131s\u0131 ile bu iki a\u015f\u0131 da tamamen birbirinden farkl\u0131 olup, birbirlerinin yerine ge\u00e7memektedir. Yine Tip B en s\u0131k g\u00f6r\u00fclen tipse, tip ACWY a\u015f\u0131lar\u0131n\u0131n yap\u0131lmamas\u0131n\u0131n gereksiz olup olmad\u0131\u011f\u0131 sorusu, aileler taras\u0131ndan en s\u0131k sorulan sorular aras\u0131nda. Tip B \u00f6zellikle 5 ya\u015f alt\u0131 menenjitlerin en s\u0131k etkeni ise de ACWY tiplerinin menenjit yapma riski halen y\u00fcksektir. Yani \u00e7ocuklar\u0131m\u0131z\u0131 meningokok menenjitinden tamamen korumak i\u00e7in sadece yeni \u00e7\u0131kan Tip B a\u015f\u0131s\u0131n\u0131 de\u011fil Tip ACWY a\u015f\u0131lar\u0131 da yapt\u0131rmal\u0131y\u0131z.\u00a0<\/span><\/p>\n

\u015eu an \u00fclkemizde meningokok tip ACWY ye kar\u015f\u0131 3 \u00e7e\u015fit (Nimenrix, Menveo, Menectra), meningokok tip B ye kar\u015f\u0131 bir \u00e7e\u015fit a\u015f\u0131 (Bexsero) bulunmaktad\u0131r. Bu a\u015f\u0131lar\u0131n di\u011fer \u00e7ocukluk \u00e7a\u011f\u0131 a\u015f\u0131lar\u0131 ile etkile\u015fimi yoktur. Ayn\u0131 anda veya farkl\u0131 zamanda yap\u0131labilir.<\/span><\/p>\n

Menenjiti a\u015f\u0131lar\u0131n\u0131n a\u015f\u0131lama takvimi<\/b><\/p>\n