{"id":4677,"date":"2019-06-30T12:32:02","date_gmt":"2019-06-30T09:32:02","guid":{"rendered":"https:\/\/blog.annebebekkulubu.com\/?p=4677"},"modified":"2019-06-30T12:32:02","modified_gmt":"2019-06-30T09:32:02","slug":"cocuklar-hangi-korku-ve-kaygilari-yasarlar","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/annebebekkulubu.com\/blog\/cocuklar-hangi-korku-ve-kaygilari-yasarlar\/","title":{"rendered":"\u00c7ocuklar hangi korku ve kayg\u0131lar\u0131 ya\u015farlar?"},"content":{"rendered":"

K\u00fc\u00e7\u00fck bir \u00e7ocukken, korktu\u011fumuz zaman bizi anlamayan b\u00fcy\u00fcklere ve ya\u015f\u0131tlar\u0131m\u0131za, biraz da anla\u015f\u0131lmaman\u0131n verdi\u011fi \u00fcz\u00fcnt\u00fcyle korktu\u011fumuz \u015feyin bizim i\u00e7in ne kadar \u00f6nemli oldu\u011funu anlatmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131rd\u0131k. Bunu anlat\u0131rken de en \u00e7ok s\u00f6yledi\u011fimiz s\u00f6zlerden biriydi bu: \u201cBen korkmayay\u0131m da dedem mi korksun? Beni kovalayan k\u00f6pek o kadar b\u00fcy\u00fckt\u00fc ki, dedemi kovalasa o bile korkard\u0131!\u201d<\/strong> derken, asl\u0131nda kastetti\u011fimiz k\u00f6pe\u011fin b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fc de\u011fil, korkumuzun b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcyd\u00fc. Yine de anla\u015f\u0131lmazd\u0131k. Korkumuzla dalga ge\u00e7enler olurdu. \u00dcz\u00fcl\u00fcrd\u00fck. Oysa \u00e7ocuklar\u0131 korkular\u0131ndan kurtarman\u0131n \u00e7aresi varm\u0131\u015f. Bilseydik korkmazd\u0131k.<\/strong><\/p>\n

Uzmanlar, \u00e7ocuklukta korkman\u0131n normal, korkmaman\u0131n anormal bir durum oldu\u011funu belirtirken, korkular\u0131n yerle\u015fmesinde anne ve babalar\u0131n korkular\u0131n\u0131n etkili oldu\u011funu s\u00f6yl\u00fcyor.<\/p>\n

Bu konuda merak edilen sorular\u0131 sizler i\u00e7in ara\u015ft\u0131rd\u0131k:<\/p>\n

Korku nas\u0131l kal\u0131c\u0131 hale geliyor?<\/p>\n

<\/b> \u0130nsan yavrusu do\u011fumundan belirli bir ya\u015fa gelene kadar korunup kollanmaya muhta\u00e7 oluyor. Kendisini koruma becerisini geli\u015ftirmesi i\u00e7in epeyce zaman ge\u00e7mesi gerekiyor. Ani sesler, g\u00fcr\u00fclt\u00fc, ola\u011fand\u0131\u015f\u0131 uyaranlar kar\u015f\u0131s\u0131nda bebe\u011fin kendisini koruma reaksiyonu korku oluyor. Bu nedenle bir \u00e7ocu\u011fun d\u00fcnyaya geldikten itibaren ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 acizlik nedeniyle korkmas\u0131 normal, korkmamas\u0131 anormal. Ancak baz\u0131 korkular geli\u015fimsel olarak ortaya \u00e7\u0131k\u0131p bir s\u00fcre sonra kaybolurken, baz\u0131lar\u0131 ise hatal\u0131 yakla\u015f\u0131mlar nedeniyle kal\u0131c\u0131 hale gelebiliyor ve yeti\u015fkinlikte de devam edebiliyor.<\/p>\n

S\u0131k rastlanan \u00e7ocukluk korkular\u0131 nelerdir? <\/strong><\/p>\n

– Ani seslere ili\u015fkin korkular
\n– Yabanc\u0131lara kar\u015f\u0131 duyulan korku
\n– Su korkusu
\n– Karanl\u0131k korkusu
\n– Anne ve babay\u0131 kaybetme korkusu
\n– Arkada\u015flar\u0131 taraf\u0131ndan d\u0131\u015flanma korkusu
\n– Yeni bir karde\u015fin do\u011facak olmas\u0131 nedeniyle duyulan korku
\n– Tuvalet ve banyoya gitme korkusu
\n– Kalabal\u0131k i\u00e7ine girme korkusu
\n– Okul korkusu<\/p>\n

Ya bebekler…<\/strong><\/p>\n

Bebekler ortalama alt\u0131nc\u0131 aya geldiklerinde belirli korkular geli\u015ftirmeye ba\u015fl\u0131yor. \u0130lk korkular al\u0131\u015f\u0131lm\u0131\u015f\u0131n d\u0131\u015f\u0131ndaki yabanc\u0131 nesneler ve ki\u015filer oluyor. Bebek yeni tan\u0131d\u0131\u011f\u0131 ki\u015filere korkarak yakla\u015f\u0131yor, annesine kar\u015f\u0131 ise daha g\u00fcvenli davran\u0131yor. Yeni ortamlara ve ki\u015filere kar\u015f\u0131 yabanc\u0131l\u0131k \u00e7ekme davran\u0131\u015f\u0131 iki ya\u015f\u0131na kadar devam edebiliyor.<\/p>\n

Korku \u00e7ocukla birlikte b\u00fcy\u00fcr m\u00fc?<\/strong><\/p>\n

Her ya\u015f grubunda \u00e7ocuklar\u0131n korktuklar\u0131 \u015feyler de\u011fi\u015fiyor. 0-2 ya\u015f aras\u0131nda daha \u00e7ok b\u00fcy\u00fck objelerden, y\u00fcksek seslerden ve anne-babadan ayr\u0131lmaya dayal\u0131 korkular g\u00f6r\u00fcl\u00fcrken, 3-4 ya\u015f civar\u0131nda bu korkulara karanl\u0131k korkusu da eklenebiliyor. Bu korkular, bir k\u0131s\u0131m \u00e7ocu\u011fun \u00e7evresine g\u00fcven duygusunun art\u0131r\u0131lmas\u0131yla birlikte azalacakt\u0131r. Ancak baz\u0131 korkular artarak devam edebiliyor. \u00d6zellikle de anne-babalar\u0131n baz\u0131 korkular\u0131 varsa. \u00c7\u00fcnk\u00fc korkular, model al\u0131narak da \u00f6\u011frenilebiliyor.<\/p>\n

\u00c7ocuklarda g\u00f6r\u00fclen en yayg\u0131n korku hangisi?<\/strong><\/p>\n

\u00c7ocuklar\u0131n en \u00e7ok korktuklar\u0131 \u015feylerin ba\u015f\u0131nda ku\u015fkusuz karanl\u0131k geliyor. Bak\u0131p da g\u00f6rememek ger\u00e7e\u011fine bir de hayaletli \u00f6yk\u00fcler eklenince, \u00e7ocu\u011fun sonsuz hayal d\u00fcnyas\u0131nda korkular dallan\u0131p budaklan\u0131yor. Karanl\u0131k korkusu en s\u0131k 3-5 ya\u015f grubunda ortaya \u00e7\u0131k\u0131yor. Soyut korkular\u0131n (canavar, hayalet gibi) ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131 ise 6 ya\u015f\u0131ndan sonra ba\u015fl\u0131yor. \u00c7\u00fcnk\u00fc bu ya\u015ftan itibaren \u00e7ocuk zihinsel olarak soyut d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyor. \u0130\u015fte, tam da bu s\u0131rada ailelere b\u00fcy\u00fck g\u00f6rev d\u00fc\u015f\u00fcyor. Ancak \u00e7ocu\u011fa do\u011fru yakla\u015fmak korkular\u0131n kendili\u011finden ortadan kaybolmas\u0131na yard\u0131mc\u0131 oluyor. \u00c7ocukluk korkular\u0131 aile i\u00e7inde ya da bir uzman de\u011ferlendirilmesi neticesinde \u00e7\u00f6z\u00fcmlenmezse yeti\u015fkinlikte de bu korkular devam edebiliyor.<\/p>\n

Korku y\u00f6netilebilir mi? Bu konuda ailenin tutumu \u00f6nemli midir?<\/strong><\/p>\n

Her \u00e7ocuk karanl\u0131ktan, g\u00f6k g\u00fcr\u00fclt\u00fcs\u00fcnden ya da ba\u015fka bir \u015feyden korkar. \u00d6nemli olan ailelerin bu duyguyu ya\u015fayan \u00e7ocuklar\u0131na nas\u0131l davranmalar\u0131 gerekti\u011fini bilmeleridir. Yoksa korku, gelecekte \u00e7ocu\u011funuzun kabusu olabilir. Bu nedenle anne ve babalar\u0131n s\u00f6yledikleri s\u00f6zlere, \u00e7ocuklar\u0131na kar\u015f\u0131 olan tutum ve davran\u0131\u015flar\u0131na son derece dikkat etmesi gerekiyor. \u00d6rne\u011fin \u015fu c\u00fcmleleri kullanmak \u00e7ocuklar\u0131n korkular\u0131n\u0131n derinle\u015fmesine neden oluyor: \u201cBen senin annen de\u011filim, senin art\u0131k annen yok\u201d. \u201cB\u00f6yle davran\u0131rsan seni ba\u015fkalar\u0131na veririm\u201d gibi yakla\u015f\u0131mlar \u00e7ocukta reddedilme ve aileden ayr\u0131lma korkular\u0131n\u0131 art\u0131racakt\u0131r. Di\u011fer taraftan hayvanlar\u0131 tan\u0131t\u0131rken de anlatt\u0131klar\u0131n\u0131z \u00e7ok \u00f6nemli: \u201cK\u00f6pek \u0131s\u0131r\u0131r aman uzak dur.\u201d , \u201cKaranl\u0131kta \u00f6c\u00fcler gelir\u201d diyerek \u00e7ocu\u011fu ka\u00e7\u0131r\u0131rm\u0131\u015f gibi korkular k\u00f6t\u00fc niyetle anlat\u0131lmasa bile \u00e7ocuklar i\u00e7in \u00f6nemli endi\u015fe kaynaklar\u0131 olabilmektedir.<\/p>\n

Anne baban\u0131n korkusu \u00e7ocu\u011fa ge\u00e7iyor mu?<\/strong><\/p>\n

Korkular anne baba gibi \u00e7ocu\u011fun \u00e7evresindeki ki\u015filer taraf\u0131ndan fark\u0131nda olmadan \u00e7ocu\u011fa \u00f6\u011fretilebilir. Yani \u00e7ocuk anne baban\u0131n korkusunu i\u00e7selle\u015ftirerek bir korku geli\u015ftirebilir. Sokakta k\u00f6pek g\u00f6ren annenin \u00e7ocu\u011funa s\u0131k\u0131 s\u0131k\u0131 sar\u0131lmas\u0131 onu o ortamdan uzakla\u015ft\u0131rmas\u0131, k\u00f6pek sesi duydu\u011funda tedirgin olmas\u0131 \u00e7ocuk taraf\u0131ndan alg\u0131lanacakt\u0131r. Ve b\u00f6ylece annenin kayg\u0131s\u0131 \u00e7ocu\u011fa ge\u00e7ecektir.<\/p>\n

Korkularla m\u00fccadele etmenin yollar\u0131 nelerdir?<\/strong><\/p>\n

Anne ve babalara \u00e7ocuklar\u0131n\u0131n korkular\u0131na kar\u015f\u0131 5 uzman \u00f6nerisi:<\/p>\n

1- \u00dczerine gitmeyin:<\/strong> Baz\u0131 aileler \u00e7ocu\u011fun korkusunu azaltmak i\u00e7in onu zorla korktu\u011fu durumlarla ba\u015f ba\u015fa b\u0131rakmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131rlar. Bu asla do\u011fru bir y\u00f6ntem de\u011fildir. \u00c7ocuklarda bu \u015fekilde davran\u0131\u015flar korkular\u0131n daha da artmas\u0131na neden olacakt\u0131r.A\u015famal\u0131 olarak korkulan obje ile ba\u011flant\u0131 kurulabilir. \u00d6rne\u011fin karanl\u0131ktan korkuyorsa bir s\u00fcreli\u011fine odas\u0131nda bir gece lambas\u0131 kullan\u0131labilir. Ya da havyandan korkuyorsa, korktu\u011fu hayvan\u0131n resimleri \u00fczerinde konu\u015fulabilir ve sonra o hayvan\u0131n oyunca\u011f\u0131 al\u0131nabilir.<\/p>\n

2- \u00c7ocu\u011funuz anla\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 hissetsin:<\/strong> Ailelerin yapmas\u0131 gereken tek en \u00f6nemli \u015fey, \u00e7ocukla empati kurabilmek. Nas\u0131l ki ba\u015fkalar\u0131n\u0131n duygular\u0131m\u0131z\u0131 hafife almas\u0131ndan ho\u015flanm\u0131yorsak, \u00e7ocuklar\u0131m\u0131z da ayn\u0131 \u015feyi hissediyor. Bu y\u00fczden korkusu olan bir \u00e7ocu\u011fu asla yarg\u0131lamamak gerekiyor. \u201cKaranl\u0131ktan korkacak ne var?\u201d gibi sorularla \u00e7ocu\u011fu hafife alman\u0131n onu utand\u0131rman\u0131n korkular\u0131n\u0131 daha fazla artaca\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yleyebiliriz . Onun yerine, \u201cHakl\u0131s\u0131n, korkmu\u015f olabilirsin\u201d, \u201cBen de senin ya\u015f\u0131ndayken korkard\u0131m\u201d gibi empati kuran ifadeler sarf etmek ise \u00e7ocu\u011funuzu anlaman\u0131za yard\u0131mc\u0131 olur.<\/p>\n

3- G\u00fcven duygusu a\u015f\u0131lay\u0131n:<\/strong> Sevmek, \u00fcz\u00fclmek gibi korkmak da do\u011fal bir duygu. Hatta geli\u015fimin bir par\u00e7as\u0131. Ebeveynlere d\u00fc\u015fen, \u00e7ocuklar\u0131n\u0131n korkular\u0131yla ilgili g\u00f6zlem yapmak. Anlay\u0131\u015fl\u0131 ve i\u015f birli\u011fine dayal\u0131 bir yakla\u015f\u0131m faydal\u0131d\u0131r. \u00c7ocu\u011fu dinlemek, onunla daha fazla vakit ge\u00e7irmek ve korkulan objelerle ilgili bilgilendirme yapmak, sorunun a\u015f\u0131lmas\u0131na katk\u0131 sa\u011flar.<\/p>\n

4- Korkular\u0131 beslemeyin:<\/strong> Odas\u0131nda yaln\u0131z yatma korkusu olan \u00e7ocu\u011fa anne baba yanlar\u0131nda yatmas\u0131n\u0131 s\u00f6ylerse bu korkunun artmas\u0131na olanak sa\u011flam\u0131\u015f olur. Anne baban\u0131n yan\u0131nda kendisini daha g\u00fcvende hisseden \u00e7ocu\u011fun korkusu peki\u015ferek yaln\u0131z kalmas\u0131 daha da g\u00fc\u00e7le\u015fir. Bu nedenle b\u00f6yle bir durumda yata\u011f\u0131n\u0131za almak yerine onun yata\u011f\u0131nda uyumas\u0131n\u0131 bekleyebilirsiniz. O uyurken yan\u0131nda ona kitap okuyabilirsiniz.<\/p>\n

5- \u00c7ocu\u011funuzu ciddiye al\u0131n:<\/strong> Bazen b\u00fcy\u00fcklerin, sanki kendileri \u00e7ocukken hi\u00e7 ya\u015famam\u0131\u015flar gibi \u00e7ocuklar\u0131n korkular\u0131n\u0131 hafife ald\u0131klar\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcyoruz. Ama ciddiye al\u0131nmama duygusunun \u00e7ocuklar\u0131n ruhsal d\u00fcnyas\u0131ndaki etkileri, tahmin etti\u011fimizden daha b\u00fcy\u00fckt\u00fcr. E\u011fer korkular \u00e7ocu\u011funuzun ya\u015fam\u0131n\u0131 engelliyorsa ve uzun s\u00fcr\u00fcyorsa mutlaka bir yard\u0131m almakta fayda var.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

K\u00fc\u00e7\u00fck bir \u00e7ocukken, korktu\u011fumuz zaman bizi anlamayan b\u00fcy\u00fcklere ve ya\u015f\u0131tlar\u0131m\u0131za, biraz da anla\u015f\u0131lmaman\u0131n verdi\u011fi \u00fcz\u00fcnt\u00fcyle korktu\u011fumuz \u015feyin bizim i\u00e7in ne kadar \u00f6nemli oldu\u011funu anlatmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131rd\u0131k. Bunu anlat\u0131rken de en \u00e7ok s\u00f6yledi\u011fimiz s\u00f6zlerden biriydi bu: \u201cBen korkmayay\u0131m da dedem mi korksun? Beni kovalayan k\u00f6pek o kadar b\u00fcy\u00fckt\u00fc ki, dedemi kovalasa o bile korkard\u0131!\u201d derken, asl\u0131nda kastetti\u011fimiz […]<\/p>\n","protected":false},"author":80,"featured_media":1689,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jetpack_post_was_ever_published":false,"_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_dont_email_post_to_subs":false,"_jetpack_newsletter_tier_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paywalled_content":false,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":""},"categories":[27],"tags":[2925,2922,3386,3384,3385],"class_list":["post-4677","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","category-psikoloji","tag-10-yas-korkulari","tag-cocuklarda-korku","tag-cocuklarda-korkuyu-yenmek","tag-cocuklarda-ruh-sagligi","tag-korkan-cocuklar"],"jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/i0.wp.com\/annebebekkulubu.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/04\/anne-cocuk-bilgisayar-film-izliyor.jpg?fit=625%2C417&ssl=1","jetpack-related-posts":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/annebebekkulubu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4677","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/annebebekkulubu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/annebebekkulubu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/annebebekkulubu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/80"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/annebebekkulubu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4677"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/annebebekkulubu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4677\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/annebebekkulubu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1689"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/annebebekkulubu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4677"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/annebebekkulubu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4677"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/annebebekkulubu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4677"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}